Poznaj Polskę i
jej sąsiadów z Polą Neis 

Rekord Polski w liczbie odwiedzonych muzeów, restauracji i atrakcyjnych miejsc.
Polish English French German Italian Portuguese Russian Spanish
reklama1
reklama2
reklama3
reklama4
reklama5
reklama6
reklama7
reklama8
reklama9
r10
r11
r12
r13
r14 
r15 
r16 
r17 
 r18
r19 
 r20
r21 
 r22
 r24
 r25
 r26
 r27
r28 
r29 
r30 
r33 
Utworzono: 20.05.2017r.

Zamek w Brodnicy z jedną z najwyższych wież gotyckich w Polsce. Anna Wazówna – „apteka chorych”

Zamek krzyżacki - Brodnica. Zamek krzyżacki - Brodnica.

Brodnica to miasto nad Drwęcą w województwie kujawsko-pomorskim, siedziba powiatu brodnickiego. Do dziś na Starym Mieście zachowany został średniowieczny układ zabudowy, ograniczony z jednej strony brzegiem Drwęcy, z drugiej ulicą Przykop biegnącą wzdłuż dawnej fosy, okalającej niegdyś miejskie mury. W centrum jest rynek o unikatowym trójkątnym kształcie oraz pozostałości gotyckiego ratusza z końca XIV wieku, w latach 1598-1648 wykorzystanego na zbór ewangelicki, spalonego w 1631 roku. W wieży ratuszowej są dwa dzwony z lat 1551- 1554. Wokół rynku wzrok przyciągają eklektyczne kamieniczki z XIX wieku.

Prawa miejskie Brodnica uzyskała przed 1298 r. W początkach XIV w. Krzyżacy zbudowali tu murowany zamek. Następnie wzniesiono kościół farny, ratusz i mury obronne z basztami i wieżami (1330 - 1370).

1

Zamek został wzniesiony w latach 1285-1339 na planie zbliżonym do kwadratu o boku 45 m, z budynkami wokół dziedzińca i wysoką wieżą (62m). Zbudowany by strzec strategicznego brodu przez Drwęcę, miasta zwanego kluczem i bramą do Prus. Od 1331 r. zamek był siedzibą komturii. Zdobyty w 1462 r. przez wojska Związku Pruskiego, od 1481 r. siedziba starostów polskich. Zniszczony podczas pożaru w 1550 r. - popadł w ruinę w trakcie wojen polsko-szwedzkich. Rozebrany po 1785 r. z wyjątkiem odrestaurowanej w 1842 r. wieży, która obecnie jest najwyższym obiektem gotyckim na wschód od Wisły i jednym z ciekawszych punktów widokowych.

2

3

4

5

6

7

8

9

10

Muzeum w Brodnicy

W latach 70. XX wieku odrestaurowano część piwnic, w których mieszczą się sale wystawowe Muzeum w Brodnicy.

Powstałe w dniu 29 marca 1973 muzeum mieści się w sumie w trzech zabytkowych budowlach zlokalizowanych w centrum miasta: w XIV-wiecznej Bramie Chełmińskiej wraz z przyległą kamienicą, w barokowym spichlerzu z 1604 r. i właśnie w piwnicach XIV-wiecznego zamku.

11

12

13

14

15

Muzeum w piwnicach zamkowych prezentuje odkryte w czasie prac konserwatorskich relikty wyposażenia rzeźbiarskiego zamkowego oratorium oraz na drugiej wystawie - zabytki związane z dawnymi rzemiosłami (garncarstwem, myślistwem, rybołówstwem, snycerstwem, kowalstwem, obróbką poroża i kości, uprawą roli, produkcją żywności, broni i budownictwem). Zabytki pochodzą z wykopalisk z grodzisk i osad wczesnośredniowiecznych ze Żmijewka, Szczuki, Osieka Rypińskiego, Lembarga, Grążaw, a także późnośredniowiecznych gródków rycerskich ze Słoszew, Bachotka i Radoszk. Ze Słoszew pochodzi najbogatszy w Europie zbiór grotów bełtów (strzał) do kuszy.

16

17

18

19

Starościna Anna Wazówna

Z brodnickim zamkiem związana jest postać Anny Wazówny (siostry króla Zygmunta III, najmłodszej córki Jana III Wazy i Katarzyny Jagiellonki) -  miłośniczki botaniki, założycielki ogrodów botanicznych. W 1605 roku otrzymała starostwo brodnickie, a potem (w 1611 r.) golubskie. Do historii przeszła nie tylko jako dość zdolny administrator królewski, lecz przede wszystkim jako wydawca – mecenas pomnikowego dzieła Szymona  Syreniusza  (profesora Akademii Krakowskiej) – „Zielnika”. Aby pokryć ogromne koszty związane z drukiem księgi  (1540 stron!), Anna przeznaczyła na to część zysku ze sprzedaży swoich klejnotów.

20

21

22

Księżna Anna sama miała ogromna wiedzę i doświadczenie w zbieraniu i zastosowaniu rozmaitych roślin. Przy obu zamkach w Brodnicy i Golubiu założyła ogrody botaniczne, a bardzo często udawała się na łąki i do naddrwęcznych lasów, aby poszukiwać interesujące ją rośliny.

Różne panegiryczne teksty i silna legenda mówią, iż to ona uczyła miejscowych ludzi (okolic Brodnicy i Golubia) uporządkowanego wykorzystywania roślin w medycynie (głównie, choć w kuchni ponoć też). Coś w tym musiało być, skoro na jej pierwszym sarkofagu napisano, że była „apteką chorych”…

27

25

23

Obok ruin zamku znajduje się Park Anny Wazówny. Przy wejściu do parku ustawiono fontannę z nieociosanych kamieni, na których z boku siedzi wykonana z mosiądzu dziewczyna, trzymająca dzbanek z wylewającą się wodą. Centralnym elementem nowej fontanny jest także trójstrumieniowy wodotrysk.

24

 Zaś naprzeciwko zamku stoi (odsłonięty w 2005 roku) pomnik starościny. Pomnik, o wysokości około 4 metrów składa się ze stożkowego cokołu z kostki granitowej i ustawionej na nim postaci oraz zamkowej wieży z mosiądzu. Wazówna ubrana jest w suknię z kryzą oraz czepek. W lewej ręce trzyma wiązankę ziół ułożoną na piersi.  Za nim widać Pałac Anny Wazówny (obecnie siedziba Miejskiej i Powiatowej Biblioteki Publicznej).

26

28

 

W pobliżu warto zobaczyć:

Spichlerz

Bramę Chełmińską 

Regionalną Izbę Pamięci Marii Dąbrowskiej w Płonnem

Górę Modrzewiową w leśnictwie Płonne

Ośrodek Chopinowski w Szafarni

Miasto Zakochanych - Chełmno

 

W pobliżu można zjeść w:

- Restauracji Starówka na brodnickiej starówce

 

W artykule wykorzystałam teksty z tablic informacyjnych oraz z przewodnika „Tradycja ludowa, sztuka przyrządzania posiłków”  autorstwa Piotra Grążewskiego (Golub-Dobrzyń 2012).  

Skąd:

POZNAJ Z POLĄ NEIS SĄSIADÓW POLSKI

Niemcy

flaga niemiec mala

Rosja

flaga-rosji-mala

Litwa

flaga-litwy-mala

Białoruś

flaga-bialorusi-mala

Ukraina

flaga-ukrainy-mala

Słowacja

flaga-slowacji-mala

Czechy

flaga-czech-mala
Niemcy Rosja Litwa Białoruś Ukraina

Słowacja

Czechy