Poznaj Polskę i
jej sąsiadów z Polą Neis 

Rekord Polski w liczbie odwiedzonych muzeów, restauracji i atrakcyjnych miejsc.
Polish English French German Italian Portuguese Russian Spanish
reklama1
reklama2
reklama3
reklama4
reklama5
reklama6
reklama7
reklama8
reklama9
r10
r11
r12
r13
r14 
r15 
r16 
r17 
 r18
r19 
 r20
r21 
 r22
 r24
 r25
 r26
 r27
r28 
r29 
r30 
r33 
Utworzono: 03.12.2017r.

Perełki kulinarne Polski (9). Przedborski kugiel. Garnek po potrawie czyściły… ryby

Kugiel - potrawa regionalna Przedborza. Kugiel - potrawa regionalna Przedborza. Autor: UM w Przedborzu

Kuchnia polska jest bardzo urozmaicona. Na kształtowanie się swoistych jej cech miały wpływ przemiany historyczne oraz fakt, że tereny Rzeczypospolitej zamieszkiwała zmieniająca się mozaika narodów. To widoczne jest w potrawach, w tym tych regionalnych. Od kilku lat gminy, miasta, regiony prześcigają się w przypominaniu starych receptur, smaków, charakterystycznych tylko dla ich regionu potraw. Dzisiaj potrawa Przedborza (miasta położonego w Paśmie Predborsko-Małogoskim, na skraju Gór Świętokrzyskich) – kugiel.

przedborz

Przedbórz to miasto położone nad rzeką Pilicą, w województwie łódzkim, w powiecie radomszczańskim.

W roku 1239 wymieniany jest gród warowny, który w połowie XIV w. Kazimierz Wielki rozbudował do postaci zamku, a w 1370 roku nadał miejscowości prawa miejskie. Król przyjeżdżał do przedborskich lasów na polowania. Podczas jednego z nich, 8 września 1370 roku, w okolicach miejscowości Żeleźnica, spadł z konia i złamał nogę (znajduje się tutaj obelisk upamiętniający ten wypadek). Niecałe dwa miesiące później Kazimierz Wielki umarł w Krakowie. Przyjmuje się, że wypadek ten zapoczątkował niekorzystny zbieg zdarzeń zdrowotnych, które doprowadziły do śmierci monarchy. Natomiast król Władysław Jagiełło, 29 lipca 1423 r. nadał w Przedborzu prawa miejskie dla Łodzi. Przed wojną w Przedborzu Żydzi stanowili ponad 60% mieszkańców.

zyd

I to właśnie od Żydów przedborzacy przejęli kugiel, który do dziś jest tu kultową potrawą. Pieczono go w piecu opalanym drewnem. Potrawę przyrządzano z tartych ziemniaków, mięsa (dziś wieprzowego, u Żydów gęsiego), cebuli, z dodatkiem pieprzu i soli. Garnki po kuglu zanurzali w rzece Pilicy obwiązane podziurawionym płótnem. Ryby zwabione resztkami jedzenia wpływały do garnków i nie mogły się już z nich wydostać. Rano Żydzi wyciągali z rzeki czyste naczynia pełne smakowitych ryb.

Teraz nie ma niedzieli czy świąt, by prawie w każdym domu nie było kugla. Kugiel zmodyfikowany przez miejscową ludność również wypieka się w całej okolicy.

W 2009 r. Przedbórz uzyskał  certyfikat na wyłączność wypieku kugla jako regionalnej potrawy - pisze w swojej książce „Klimaty dawnego Przedborza i okolic” Tadeusz Michalski – założyciel i dyrektor Muzeum Ludowego w Przedborzu.

dyrektor

O kuglu usłyszałam przy okazji wizyty w Przedborzu i odwiedzin Wydziału Promocji UM. Tutaj otrzymałam m.in. ulotkę z przepisem (poniżej) na przygotowanie potrawy. Dowiedziałam się też gdzie kugiel jest serwowany. Można go dostać podobno w kilku restauracjach i barach przedborskich. Jednak na pewno kupić go można na naszym targowisku, na jednym ze stoisk z mięsem i wędlinami – usłyszałam.

Składniki:

- 10 kg ziemniaków

- 3 kg żeberek

- 1 kg cebuli

- 3 łyżki soli

- 2 łyżki pieprzu mielonego

Przygotowanie:

Obrane ziemniaki zetrzeć na tarce, cebulę pokroić w kostkę, przyprawić solą i pieprzem, całość dobrze wymieszać. Żeberka pokroić w paski. Można dodać golonkę, nóżki. Dobrać odpowiedni garnek, aby pomieścił składniki i zmieścił się do piekarnika; układać warstwami w przygotowanych ziemniakach żeberka. Wstawić do piekarnika na 250 st. C, a gdy zacznie się gotować zmniejszyć temperaturę do około 100 st. C, niech sobie pyrka do rana. Zapiekać (nocą) około 8-10 godz. 

 

POZNAJ Z POLĄ NEIS SĄSIADÓW POLSKI

Niemcy

flaga niemiec mala

Rosja

flaga-rosji-mala

Litwa

flaga-litwy-mala

Białoruś

flaga-bialorusi-mala

Ukraina

flaga-ukrainy-mala

Słowacja

flaga-slowacji-mala

Czechy

flaga-czech-mala
Niemcy Rosja Litwa Białoruś Ukraina

Słowacja

Czechy